Η ΚΑΤΑΒΟΘΡΑ

ΣΤΗΝ ΕΙΣΟΔΟ ΤΟΥ ΧΩΡΙΟΥ ΜΑΣ ΥΠΑΡΧΕΙ ΑΥΤΗ Η ΑΝΕΞΕΡΕΥΝΗΤΗ ΚΑΤΑΒΟΘΡΑ ΠΟΥ ΔΕΧΕΤΑΙ ΕΚΑΤΟΜΥΡΙΑ ΚΥΒΙΚΑ ΜΕΤΡΑ ΝΕΡΟΥ ΟΤΑΝ ΒΡΕΧΕΙ।ΚΑΝΕΙΣ ΔΕΝ ΞΕΡΕΙ ΠΟΥ ΠΑΝΕ ΑΥΤΑ ΤΑ ΝΕΡΑ।ΟΙ ΠΑΛΙΟΙ ΕΛΕΓΑΝ ΟΤΙ ΟΤΑΝ ΕΒΡΕΧΕ ΠΑΛΑΙΟΤΕΡΑ ΠΟΛΛΕΣ ΗΜΕΡΕΣ Η ΘΑΛΑΣΣΑ ΣΤΗΝ ΤΟΠΟΘΕΣΙΑ(ΑΝΑΒΟΛΟΥΣ) ΣΤΗΝ ΠΛΑΚΑ ΤΟ ΕΠΙΝΕΙΟΝ ΤΟΥ ΛΕΩΝΙΔΙΟΥ ΚΟΚΚΙΝΙΖΕ ΚΑΙ ΙΣΩΣ ΗΤΑΝ ΑΠΟ ΤΗΝ ΚΑΤΑΒΟΘΡΑ ΤΩΝ ΤΣΙΤΑΛΙΩΝ.

Ο ΑΓΙΟΣ ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΤΣΙΤΑΛΙΩΝ

Ο ΠΟΛΙΟΥΧΟΣ ΑΓΙΟΣ ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΤΣΙΤΑΛΙΩΝ ΗΜΕΡΗΣΙΑ ΚΑΙ ΝΥΧΤΕΡΙΝΗ ΦΩΤΟΓΡΑΦΗΣΗ φωτ\φιες Μιχ Καραχάλιου

ΠΟΛΙΜΙ

Οταν συγκέντρωναν τα σταφύλια με τις κόφες και τα πήγαιναν στο λινό
και τα πατούσαν και έβγαινε ο μούστος στο πολίμι (φωτογραφία) έμπαινε πρώτα και μετά τον τοποθετούσαν στα βαρέλια για να γίνει το κρασί.

ΣΥΝΕΒΗ ΣΤΑ ΤΣΙΤΑΛΙΑ

Συνέβη το 1942 στα Τσιτάλια।'Ενας πατριώτης μας είχε ένα μουλάρι για τις ανάγκες της εποχής εκείνης. Τον ΚΟΡΜΠΗ।'Ετσι έλεγαν το γέρικο και άρρωστο μουλάρι।Τα ζώα εκείνη την εποχή ήταν απαραίτητα, όπως και τα αυτοκίνητα σήμερα।'Οπως συνηθιζόταν τους καλοκαιρινούς μήνες μετά το θέρος, το βράδυ πού τελείωναν τις δουλειές τους, πήγαιναν και τα άφηναν ελεύθερα να βοσκήσουν όλη τη νύχτα και το πρωί πήγαιναν, τα έβρισκαν για να συνεχίσουν τις δουλειές।'Ενα βράδυ λοιπόν πήγε και ο πατριώτης μας και άφησε το μουλάρι του,τον ΚΟΡΜΠΗ, να βοσκήσει ελεύθερα στην τοποθεσία Γράβες <<σιαπίσω>>।(Οι μεγάλοι την ξέρουν την τοποθεσία)।Το πρωί που πήγε να το βρή, δεν το βρήκε।Αφού έψαξε αρκετά και δεν το έβρισκε, στενοχωρημένος γύρισε στο χωριό να ξεκουραστεί και να πεί και σε άλλους πατριώτες ,να πάνε να το βρούνε।'Ετσι καί έγινε। Το απόγευμα πήγανε, ψάχνοντας, το βρήκανε σε ένα σημείο πεσμένο κάτω,καταματωμένο, γιατί σε εκείνο το σημείο είχανε κόψει κάτι κλαριά με το κλαδευτήρι και τα τσουρούνια που είχαν απομείνει τρυπούσαν το άτυχο ζώο, στην προσπάθεια του να σηκωθεί।'Οταν το βρήκανε, σε άθλια κατάσταση, βλέποντας ότι δεν θα ζούσε, ένας από την παρέα είπε να το πνίξουν για να μην ταλαιπωρείτε το ζώο।Αφού το έπνιξε,το έγδαραν και με το δέρμα του ζώου έφτιαξαν τα αυτοσχέδια τσαρούχια(παπούτσια) της εποχής εκείνης। Τα τσαρούχια(παπούτσια) της εποχής εκείνης αναλόγως με τι δέρμα ήταν κατασκευασμένα είχαν και τις ονομασίες τους,ήτοι:γαϊδουροτσάρουχα,μουλαροτσάρουχα καί γουρουνοτσάρουχα।Τα τσαρούχια ήταν με κεντήδια όπως τα σημερινά τσολιαδίστικα και αντί για φούντα στο εμπρός μέρος ήταν λίγο γυριστό πρός τα επάνω και τα έλεγαν κουρφωτά.

ΠΡΟΒΑΤΙΝΑ

Το μουλάρι μου, η ''Ψάρα''.

Προφήτης Ηλίας Τσιταλίων. Εικονίζονται από αριστερά προς τα δεξιά: Νίκος Καραχάλιος, Βασίλης Σταθούσης, Θεόδωρος Σταθούσης.

Η "Ψάρα" (το άσπρο μουλάρι) ήταν το πιο ήμερο μουλάρι του χωριού μας. Πάντοτε το προτιμούσαν να πηγαίνει τη νύφη στους γάμους. Όπως σήμερα αγοράζουν αυτοκίνητα που πρώτα τα ελέγχει κάποιος γνώστης, έτσι και παλαιότερα, όταν ήθελαν να αγοράσουν ένα ζώο, έπαιρναν τη γνώμη ενός γνώστη. Ο πατέρας μου, λοιπόν, πήρε ένα γνώστη μουλαριών και πήγε στη Λακωνία να αγοράσει μουλάρι.

Όταν έφτασαν εκεί και κοίταζαν τα ζώα, ο πατέρας μου ήθελε να αγοράσει ένα άλλο. Ο γνώστης επέμενε λέγοντας: Την ψάρα αυτή θα πάρουμε. Το ζώο αγοράστηκε και το έφερναν προς τα Τσιτάλια. Στην Κουνουπιά νυχτώσανε

και κλείσανε τα ζώα (εκείνο με το οποίο πήγαν και εκείνο που αγόρασαν) σε μια μάντρα. Τη νύχτα η Ψάρα έφυγε και χάθηκε.

Τα ξημερώματα, που θέλανε να φύγουνε για τα Τσιτάλια, δεν το βρήκαν το μουλάρι και ο πατέρας μου έψαχνε και δεν τό βρισκε.

Τελικά, το βρήκε στο παλιό αφεντικό στη Λακωνία.

Η ΔΙΑΝΟΙΞΗ ΤΟΥ ΔΡΟΜΟΥ ΤΣΙΤΑΛΙΑ ΛΕΩΝΙΔΙΟΝ

Τό 1952 άρχισε η διάνοιξη τού δρόμου ΤΣΙΤΑΛΙΩΝ-ΛΕΩΝΙΔΙΟΥ με προσωπική εργασία των ΤΣΙΤΑΛΙΩΤΩΝ, μέ βοήθεια καί ενέργειες τού συλλόγου τών ΑΠΑΝΤΑΧΟΥ ΤΣΙΤΑΛΙΩΤΩΝ πού είχε καί έχει τήν έδρα του στήν Αθήνα.Τήν εποχή εκείνη δέν υπήρχαν τά σημερίνα μέσα (μηχανήματα)καί οι άνθρωποι δούλευαν μέ λοστούς, παραμίνες φτυάρια, κασμάδες,τά αυτοσχέδια καρότσια καί τις ξυλογαΐδαρες.Στήν αρχή τού έργου η βοήθεια τής πολιτείας ήταν σχεδόν μηδαμινή διότι δέν περίμενε ότι οί ΤΣΙΤΑΛΙΩΤΕΣ θά συνέχιζαν τό έργο τους μέ προσωπική εργασία.(συνεχίζεται)